Zmiany na jesieni

Na posiedzeniu w dniu 24 lipca tego roku Sejm przyjął poprawki senatu do projektu zmian
w Prawie własności przemysłowej (dalej jako „Ustawa”) przygotowanym przez Ministerstwo Gospodarki. Zmiany zgodnie z intencją Ministerstwa mają na celu harmonizacje polskich przepisów z przepisami wiążących nasz kraj umów międzynarodowych, a także przepisami prawa unijnego, uwzględniając przy tym aktualne orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej jako „TSUE”).   

Nowela wprowadza także szereg zmian o bardziej technicznym charakterze doprecyzowując przepisy które rodziły trudności interpretacyjne, usuwając luki prawne, a także wprowadzając przepisy mające w założeniu ułatwić i przyśpieszyć procedurę uzyskiwania ochrony
w postępowaniu przed Urzędem Patentowym.

Najważniejsze zmiany dotyczą wzorów przemysłowych. Wprowadzają do polskiego porządku prawnego procedurę uznawania na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej ochrony międzynarodowego wzoru przemysłowego zgodnie z ratyfikowanym przez Polskę Aktem Genewskim Porozumienia Haskiego w sprawie międzynarodowej rejestracji wzorów przemysłowych, przyjętym w Genewie w dniu 2 lipca 1999 roku, a także usuwają z Ustawy przepis wyłączający ochronę prawnoautorską praw majątkowych w stosunku do przedmiotów wytworzonych według wzoru przemysłowego i wprowadzonych do obrotu po wygaśnięciu prawa z rejestracji udzielonego na taki wzór.

Zmiany w odniesieniu do poszczególnych przedmiotów ochrony zostały opisane poniżej:

Wynalazki i wzory użytkowe

W stosunku do patentu oraz prawa ochronnego z rejestracji wzoru użytkowego zmiany obejmą wprowadzenie tzw. „ulgi w nowości” polegającej na umożliwieniu uprawnionemu uzyskanie patentu (prawa ochronnego na wzór użytkowy), pomimo ujawnienia wynalazku przez osoby trzecie, o ile ujawnienie nastąpi nie wcześniej niż 6 miesięcy przed dokonaniem zgłoszenia i spowodowane było oczywistym nadużyciem w stosunku do zgłaszającego lub jego poprzednika prawnego.  

W zakresie ochrony patentowej udzielanej na wynalazki biotechnologiczne, na zgłaszającego nałożono obowiązek ujawnienia w opisie sekwencji lub częściowej sekwencji genu jej przemysłowego zastosowania, a jeżeli zgłoszenie stanowi niezależne zastrzeżenie patentowe także funkcji jaka ta sekwencja spełnia.

Zmiana podyktowana jest stanowiskiem TSUE wyrażonym w wyroku w sprawie Monsanto Technology LLC p-ko Cefetra BV i in. z 6 lipca 2010 roku (sprawa C-428/08) gdzie Trybunał stwierdził, że ochrona patentowa produktu zawierającego bądź stanowiącego informacje genetyczną, ogranicza się do produktów, w których dana informacja genetyczna spełnia funkcje, dla której był opatentowana. Innymi słowy sama obecność opatentowanego kodu genetycznego w produkcie nie będzie automatycznie prowadzić do naruszenia prawa
z patentu, o ile  nie pełni on w produkcie przemysłowej funkcji dla jakiej został stworzony. 

Dodatkowym ułatwieniem proceduralnym będzie możliwość kontynuowania postępowania
w stosunku do wynalazków spełniających wymóg jednolitości, w sytuacji gdy samo zgłoszenie tę zasadę naruszy, a zgłaszający nie złoży oddzielnych zgłoszeń. Zgodnie
z dotychczas obowiązującymi przepisami, Urząd kontynuował postępowanie wyłącznie
w stosunku do wynalazku określonego na pierwszym miejscu w zastrzeżeniach patentowych.

Po zmianach Urząd Patentowy będzie mógł także przekazać zgłaszającemu wstępną ocenę nowości wynalazku, poziomu wynalazczego lub jednolitości wynalazku przed sporządzeniem sprawozdania o stanie techniki.

Dodatkowe prawa ochronne

Ustawa wprowadza odrębny rejestr dodatkowych praw ochronnych udzielanych na produkty lecznicze oraz produkty ochrony roślin. Dotychczas dodatkowe prawa ochronne podlegały wpisowi do rejestru patentowego, co nie spełniało wymogu przejrzystości i mogło rodzić wątpliwości co do charakteru wpisanego prawa.  

Wzory przemysłowe

Jak wspomniano na wstępie, zmiany w zakresie wzorów przemysłowych obejmują wprowadzenie do Ustawy procedury uznawania na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej ochrony międzynarodowego znaku przemysłowego zgodnie z Aktem Genewskim Porozumienia Haskiego. Porozumienie umożliwia międzynarodową rejestracje wzoru przemysłowego ma podstawie jednego zgłoszenia w Biurze Międzynarodowym Światowej Organizacji Własności Intelektualnej (WIPO) we wszystkich państwa sygnatariuszach porozumienia. Każde z państw ma jednak możliwość odmowy uznania skutków międzynarodowej rejestracji, o ile jego w ocenie nie zostały spełnione przesłanki rejestracji wzoru, i tę kwestie reguluje wprowadzona procedura.    

Nowela uchyla także dotychczasowy przepis art. 116 Prawa Własności przemysłowej, który wyłączał prawnoautorską ochronę majątkową w stosunku do produktów wytworzonych zgodnie z wzorem przemysłowym i wprowadzonych do obrotu po wygaśnięciu prawa z rejestracji na ten wzór. 

Wyłączenie możliwości kumulacji ochrony w stosunku do tych produktów, spotkało się bowiem z negatywną oceną TSUE, który traktuje takie rozwiązania krajowych ustawodawców jako sprzeczne z treścią art. 17 Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 98/71/WE w sprawie prawnej ochrony wzorów (dalej jako „Dyrektywa”).    

W szczególności w wyroku Flos SpA p-ko Semerraro Casa e Familia SpA z 27 stycznia 2011 roku (sprawa C-168/09), Trybunał wyraźnie stwierdził, że interpretacja art. 17 Dyrektywy nie może prowadzić do wyłączenia ochrony prawnoautorskiej w stosunku to takich produktów, o ile wzór spełnia warunki uzyskania ochrony prawnoautorskiej w danym kraju.

Na podstawie nowych przepisów zgłaszający wzór przemysłowy nie będzie także zobowiązany do obligatoryjnego załączenia do zgłoszenia opisu wyjaśniającego ilustracje wzoru.

Znaki Towarowe

 Zmiany w stosunku do znaków towarowych obejmują wprowadzenie tzw. „listów zgody” umożliwiających uzyskanie praw ochronnych na oznaczenia naruszające prawa osobiste bądź majątkowe osób trzecich, a także na znaki podobne lub identyczne do oznaczeń już zarejestrowanych (a także znaków powszechnie znanych, lub których ochrona wygasła i nie upłynął dwuletni okres karencji)  jeżeli zgłaszający wcześniejszy znak towarowy, uprawniony do wcześniejszego znaku towarowego lub uprawniony z wcześniejszego prawa osobistego bądź majątkowego wyrazi pisemną zgodę na rejestracje znaku towarowego.     

Nowela harmonizuje także przepisy procedury rejestracji znaków towarowych
z postanowieniami Traktatu Singapurskiego o prawie znaków towarowych i jego regulaminem z 27 marca 2006 rok.  

Postępowanie przed Urzędem Patentowym

Nowela wprowadza także zmiany w postępowaniu przed urzędem patentowym.
Po nowelizacji zgłaszający będzie mógł odliczyć 80% należnej opłaty (dotychczas zwolnienie mogło dotyczyć maksymalnie 70%), o ile wykaże, że nie jest w stanie ponieść opłaty w pełnej wysokości. Ustawa w nowym brzmieniu ułatwia także składanie wniosków w formie elektronicznej, reguluje kwestie kosztów tłumaczenia dokumentów w trakcie postępowania,
a także ogranicza możliwość korzystania w postępowaniu przed Urzędem Patentowym
z opinii biegłego.      

Ustawa została przekazana Prezydentowi do podpisu. Jeżeli prezydent podpiszę ustawę zmiany wejdą w życie z upływem 3 miesięcy od dnia ogłoszenia w Dzienniku Ustaw.

 Do góry